Drent in Rotterdam » Opinie

Té pragmatisch: daling criminaliteit door langere straffen

Martin van Elp — Wed, 21 Jul 2010 10:12:57 +0000

In reactie op: Ben Vollaard, “Langere celstraffen verklaren daling criminaliteit”, Me Judice, 17 juli 2010.

De abstracte analyse onderschrijf ik. En ik denk dat dit soort analyses tevens onderstrepen waarom de economische wetenschap met argusogen wordt bekeken, en in voorkomende gevallen wordt gewantrouwd. Criminaliteit verlagen door mensen langer op te sluiten is een open deur en in mijn beleving een verontrustend soort pragmatisme. Als we het Wetboek van Strafrecht opheffen verdwijnt criminaliteit als sneeuw voor de zon. En toch zit ook daar niemand op te wachten.

Allereerst vraag ik mij af of iemand die nog onwetend is over zijn plek in de maatschappij (Rawls’ Veil of Ignorance) wel een dergelijk harde maatregel tegen veelplegers zou wensen. Stel immers voor dat je het zelf bent…

Een ander risico van het benutten van deze gesignaleerde potentie zie ik in de resulterende gemakzucht in het preventieve traject. Onder het mom dat iemand het maar lekker uit moet zoeken, en als hij zich niet gedraagt bergen we hem gewoon lang op vind ik niet getuigen van beschaving. Wanneer langere celstraffen gemeengoed worden, kan dat de verantwoordelijkheid jegens elkaar aantasten. Immers als iemand zich niet weet te gedragen lost vadertje staat het met een stevige celstraf wel op.

Daardoor is de analyse partieel omdat detentie in vele opzichten niet gratis is. Nergens worden de maatschappelijke kosten van criminaliteit afgewogen tegen de kosten van langere detentie. Er is geen aandacht voor verdere maatschappelijke implicaties zoals moreel risico. En daarbij is het ook nog de vraag hoe de welvaart van deze veelplegers meegewogen wordt.

Pensioengelden: te veel of te weinig?

Martin van Elp — Sun, 04 Jul 2010 10:30:20 +0000

In reactie op: Bernard van Praag, “Maak krekels tot mieren: Herstructureer pensioenen en arbeidsmarkt”, Me Judice, jaargang 3, 1 juli 2010.

Interessant artikel om te lezen. Alhoewel inderdaad kwalitatief lijkt de verhandeling mij economisch intuïtief sluitend.

Ik denk ook dat het correct is om het omslagstelsel als relatief gunstig te betitelen toen de AOW werd ingesteld. Zouden we bij aanvang een kapitaaldekking hebben gehad (AOW fonds), door zoals bv. hiervoor gesuggereerd het fonds vol te storten met aardgasbaten, dan was er nog meer kapitaal geweest dat een bestemming had moeten vinden. Dat lijkt nu al een probleem, en dat was dan nog groter geweest. In dat opzicht heb ik me ook wel eens de volgende dingen afgevraagd.

Bij een vergrijzende bevolking zou het aantal bijdragers aan het AOW fonds afnemen, en had dus uiteindelijk het totale niveau van de portefeuille onder druk kunnen komen staan.
- Wat zou er gebeurd zijn als de AOW met kapitaal gedekt zou zijn, en het AOW fonds dus onder druk van vergrijzing langzaam aan de markt onttrokken had moeten worden?
- Bij een vergrijzende bevolking had het AOW fonds bovendien steeds meer moeten differentiëren naar ‘veilige’ beleggingen. In hoeverre zou dat mogelijk geweest zijn?

Deze vragen zijn zolang de grijze druk toeneemt denk ik ook relevant voor de invoering van een kapitaal gedekte AOW. Idealiter zou kapitaaldekking ingevoerd worden zodra de grijze druk weer afneemt, dan vervallen immers bovengenoemde vragen en is de druk op de ‘transitiegeneratie’ het laagst. Nu de grijze druk tot 2040 eerst nog verdubbelt voordat deze afneemt, kunnen we daar, helaas, waarschijnlijk niet op wachten.

Uiteindelijk is mijn voornaamste vraag wat de bestemming zou moeten zijn van alle geld in een kapitaalgedekt AOW fonds. Er is, mede door de vergrijzing, een afnemende behoefte aan additionele investeringen. Vervanging van bestaande economische infrastructuur zal (spoedig?) de regel worden. In hoeverre zullen er dan überhaupt voldoende, verstandige, levensvatbare investeringsmogelijkheden zijn voor een AOW fonds, zonder dat er weer een bubbel ontstaat?

jaargang 3, 1 juli 2010.

Is linkse politiek moeilijker te verkopen?

Martin van Elp — Sat, 19 Jun 2010 10:00:41 +0000

In reactie op: “Politieke wijsheden van neurowetenschappers en filosofen” door Michiel Mulder.

Interessante manier om politiek te benaderen. Wel rijst bij mij de vraag hoe bijvoorbeeld dat item van Netwerk over de koopkrachtgevolgen van het VVD-programma past in deze benadering. Over ‘angst activeren’ gesproken denk ik dan.

Ik ben geen filosoof noch neurowetenschapper, dus strikt binnen die domeinen kan ik de discussie niet aangaan: dat leg ik af. Wel spreekt er een Calimero gedachte uit: het linkse verhaal is intrinsiek goed, maar moeilijk(er) te begrijpen.

Daar zitten twee dimensies aan. Ten eerste vind ik die benadering niet verstandig, omdat je daarmee elk falen kunt vergoelijken met de uitleg dat de goede boodschap niet goed overkomt. Het gevaar daarvan is dat je minder geneigd bent om te kijken of jouw verhaal inhoudelijk sluitend is, en sneller naar cosmetische oplossingen gaat zoeken.

Ten tweede vind ik de allegorie van Plato wel illustratief. Waarom zouden de grotbewoners een boodschap hebben aan de ‘echte werkelijkheid’ als dat nooit ‘hun werkelijkheid’ zal zijn? Ook roept deze allegorie in deze context een verheven beeld op: links weet hoe de wereld echt in elkaar zit, en zagen die verdomde grotbewoners dat nou ook maar. In andere woorden neigt een en ander naar meritocratie, en of je dat nou moet willen.

Schuim der aarde: loterijen

admin — Tue, 18 May 2010 19:32:41 +0000

Persoonlijk vind ik loterijen onzin en geldverspilling. Ik geloof dat je zo min mogelijk moet verbieden, maar als je dan toch iets verbiedt dan zouden loterijen hoog op mijn verlanglijstje staan. Wat een waanzinnige hoeveelheid geld gaat daar in om, en wat een geld spenderen sommige mensen daar toch aan zonder er ook maar iets mee op te schieten.

Loterijen doen aan herverdeling van inkomen, niets meer. Daar waar veel mensen onwijs veel moeite hebben met topsalarissen, waar vaak toch tenminste iets tegenover staat, vinden vaak diezelfde mensen de loterijcarrousel vanzelfsprekend. Ik niet. En passant verdwijnt er ook nog eens een smak geld richting goede doelen. Mooi natuurlijk, maar ik zie dat als weinig anders dan een excuus voor het Rijk om zich minder te bekommeren om dergelijke fondsenwervende instellingen.

En dan sturen sommige loterijen, in casu de Sponsor Bingo Loterij, ook nog eens walgelijke misleidende brieven. Check onderstaande afbeelding:

Sponsor Bingo Loterij - Andre van Duin

Dit is een vervolgbrief, de vorige brief vond ik zo mogelijk nog suggestiever ten aanzien van wat er te winnen viel. Er wordt gedaan alsof je de LED-tv al hebt gewonnen, want je bent toch genodigde? Nee, je maakt door deel te nemen kans om genodigde te worden. Dat is toch wat anders, en het staat er natuurlijk wel: “als u alsnog kans wilt maken op 2 toegangskaarten voor deze unieke gebeurtenis.” Niks op af te dingen, en misschien wel duidelijker dan de kleine lettertjes in een gemiddeld wurgcontract. En toch, dit soort wervende brieven waarin in mijn ogen sterk gesuggereerd wordt dat je al naar de studio mag komen door bijvoorbeeld een nep-pasje/toegangskaart, staan mij erg tegen.

Het casino vind ik persoonlijk weinig aan, maar daarvan kan ik me nog iets voorstellen bij de amusementswaarde. Bij het wedden op sportevenementen zou je nog kunnen zeggen dat je de bookmaker kunt verslaan. Maar bij loterijen voel ik desnoods wel voor een stukje paternalisme: verbieden die nonsens, zeker als er suggestieve werving wordt gepleegd. Als iedereen het uitgespaarde geld netjes op een spaarrekening zet, ‘wint’ iedereen over 10 jaar een droomvakantie…

Spoedcursus economische crisis

Studenten: stelletje dommeriken

Martin van Elp — Thu, 13 May 2010 09:15:28 +0000

‘Schrap slimmerikenbelasting’

In een open brief aan PvdA-leider Job Cohen smeekt de Landelijke Studentenvakbond hem geen ’slimmerikenbelasting’ in te voeren.

Het is moeilijk om niet te veronderstellen dat de LSVb niet het hele plaatje voor ogen heeft. Ten eerste valt een belangrijk deel van de impact van de crisis neer bij mensen die al een groot gedeelte van hun pensioen hebben opgebouwd. Daarnaast krijgen huidige jongeren het hoe dan ook voor de kiezen, bijvoorbeeld bij een hogere AOW-leeftijd. Omzetting in een sociaal leenstelsel lijkt mij een pijnlozere constructie, dan heel veel andere ingrepen die op de jeugd afkomt. Daar heeft de LSVb te weinig oog voor.

Ten tweede vind ik het niet verkeerd dat er meer prikkels komen om een verstandige studiekeuze te maken, en de studie serieus te nemen. Er zijn er genoeg waar het daar in mijn ogen bij aan schort. Daarnaast zou ik, in overeenstemming met de partijen die dit plan opperen, graag zien dat dit geld in het onderwijs blijft. Links en rechts valt er kwalitatief behoorlijk wat te verbeteren. Daar het beschikbare geld in steken vind ik meer hout snijden dan inkomensondersteuning die in zijn geheel omgezet wordt in een gift.

Ook vind ik het telkenmale bij het banale af dat studenten durven te klagen over hun financiële vooruitzichten. Het gros van de HBO en WO studenten gaat bovenmodaal verdienen. Bovenmodaal is gewoon vorstelijk, punt. Niet zeuren als je dan jouw opleiding moet gaan terugbetalen. Je kunt het missen, echt.

Overigens verbaasd mij dat ook telkens weer. Een bedrag van, zeg 50.000 euro, lenen om te investeren in jezelf krijgt bijna iedereen koudwatervrees bij. En als er een huis gekocht moet worden, sloten tot voor kort veel net-afgestudeerden zonder blikken of blozen tophypotheken af op 125% van de woningwaarde leunend op twee volledige inkomens. Ik snap daar helemaal niks van. Een stapel stenen is je toch niet meer waard dan jouw eigen verdiencapaciteit en persoonlijke ontwikkeling?

Gaat politieke ideologie failliet?

Martin van Elp — Wed, 05 May 2010 11:22:22 +0000

Partijen die opkomen voor één, vaak pluriforme groep, zijn een steeds vaker voorkomend verschijnsel. Eens hadden we boer Koekoek met zijn Boerenpartij, daarna een tijdje Ouderenpartijen. Nu hebben we, mede dankzij BNN, een jongerenpartij, LEF, en komen andere webloggers met ideeën zoals een Lijst ZZP.

Niet alles hoeft wat betreft die initiatieven even serieus genomen te worden. Ook zou je kunnen speculeren dat het ideologische spectrum wel redelijk gedekt is, en het ‘gat’ in de politiek, als het er al is, te vinden is bij meer op belangengroepen georiënteerde partijen dan ideologische partijen.

Dit fenomeen kun je van twee kanten benaderen. De eerste kant is de vraag waarom mensen zich meer verbonden zouden voelen met een doelgroep als ouderen of jongeren dan met liberalen of sociaal-democraten. Mijn indruk is altijd dat er binnen zulke doelgroepen heel diverse meningen op nagehouden worden, naast een beperkt spectrum waar de belangen ‘van nature’ samenvallen. Gegeven een zeker draagvlak zoals de Ouderenpartijen in het verleden kregen, vraag ik me toch af in hoeverre hun stemmers zich verdiepen in waar een partij voor staat en wat het hele politieke spectrum inhoudt. Je komt van een koude kermis thuis als een dergelijke partij opeens, in jouw ogen gekke, dingen gaat roepen over een onderwerp dat niet meteen iets met het ‘natuurlijke’ belang te maken heeft.

De andere kant is dat als er draagvlak is, er mogelijk groepen zijn die zich zo miskend wanen dat zij elk meningsverschil laten varen ten behoeve van de ‘natuurlijke’ belangen. Dat kan uit desinteresse “als jongere kan het mij niet schelen wat er met ouderen gebeurt” of uit scherpe frustratie over ervaren consequente benadeling van de groep. Om het even, dat is niet positief.

Persoonlijk zie ik dergelijke belangenpartijen liever gaan dan komen. Ik denk dat ze niet in de politieke arena thuishoren, maar onderdeel dienen te zijn van het maatschappelijke veld zoals vakbonden, milieubewegingen enzovoort. Zouden partijen van belangengroepen echt aan invloed winnen, dan is dat kennelijk een indicatie dat het failliet van ideologie nakend is. Of we daar met zijn allen beter van worden, vraag ik me af.

Weg met het “oh, dat mag je toch niet zeggen”-sentiment!

Lokale overheden en moreel risico

Martin van Elp — Wed, 28 Apr 2010 20:44:08 +0000

Brabant eist groter gedeelte van geld Provinciefonds

Belachelijk vinden de staten het dat de uitkering gecorrigeerd wordt voor het vermogen dat provincies hebben.

Waarna er nog verwezen wordt naar de Icesave en Ceteco affaires. Daarin verloren respectievelijk Noord-Holland en Zuid-Holland karrevrachten geld, waardoor ze nu een minder vermogende provincie zijn. (On)bewuste naïviteit wordt dus niet afgestraft, en in feite beloond.

Hier gaat inderdaad iets mis. Het gevaar van moreel risico wordt binnengehaald. Als provincies een hogere uitkering krijgen als hun vermogen lager is, creëer je een immens sterke prikkel om risico’s te nemen. Als het goed gaat, pak je de jackpot en als het mis gaat word je gered door de Rijksoverheid en de belastingcenten die alle Nederlanders bijeen brengen. Dat moeten we niet willen, als je de mist in gaat als provincie moet je daar voor bloeden. En hopelijk kiezen de inwoners dan in het vervolg ook betere bestuurders. Indirect worden immers de inwoners van een risico-zoekende provincie beloond, en dat is inherent fout. Elk volk krijgt de leider die zij verdient, en als die er een puinhoop van maakt, zul je daar toch in belangrijke mate mee moeten leren leven.

Hetzelfde gevaar lopen we met gemeentebestuurders. Fratsen zoals het Adje theater in Tilburg en de Noord-Zuidlijn in Amsterdam hebben hun impact op de gemeentelijke financiën. Daarmee beïnvloeden dergelijke megalomane projecten de beschikbaarheid van geld voor andere bestemmingen. Gebreken elders kunnen nopen tot Rijksondersteuning want daar hebben sommige gemeenten (zogenaamd?) geen geld voor. Gaat het helemaal mis, krijgt een gemeente de artikel 12-status. Dan krijgt de gemeente extra geld in ruil voor extra toezicht. Maar helpt dat dan nog? In het hypothetische geval dat het mis zou lopen met Amsterdam geldt nog steeds dat er een periode door de zure artikel 12-status gebeten moet worden, maar ondertussen ligt die Noord-Zuidlijn er wel.

Naar aanleiding van de Ceteco affaire werd bankieren door lagere overheden verboden. Dat is niet genoeg. Het gevaar van moreel risico houdt in mijn ogen in dat er in een nationale eenheidsstaat voor lokale overheden geen ruimte is om autonoom grote (megalomane) investeringen te doen. Ook is er geen ruimte om grote kasoverschotten te hebben. De kans dat bij (on)bewust verkeerde inschatting de rekening op het bord van de hele Nederlandse maatschappij komt te liggen, is onacceptabel.

Lucia de B(erk) eindelijk vrijgesproken

Martin van Elp — Wed, 14 Apr 2010 13:18:53 +0000

Lucia de Berk vrijgesproken van moorden
04/14/2010 02:54 PM
ARNHEM – De vrijspraak voor Lucia de Berk is een feit wat betreft de moorden en moordpogingen waarvoor zij eerder levenslang kreeg.

Het is een buitengewoon gênante vertoning natuurlijk: wat iedereen al wist moest eerst tot het OM doordringen waarna de rechterlijke macht er een punt aan kon draaien. Statistiek in de hand van een jurist, is als een strijker in de hand van een peuter: levensgevaarlijk. Hoe we een en ander gaan oplossen is niet aan mij: ik denk bijvoorbeeld aan een klankbord met statistici welke de rechter kan raadplegen in plaats van te vertrouwen op de zonderlinge figuur die toevallig het OM wel wil helpen door statistisch bewijs ‘gunstig’ te interpreteren.

De grote vraag is uiteindelijk hoe lang wij nog het laatste oordeel laten aan rechters over onderwerpen waar zij geen verstand van hebben, en dus vaak op weinig meer vertrouwen dan de deskundigheid van een getuige-deskundige. Ik vind die gang van zaken veel te mager in een zelfverklaarde rechtsstaat.

VVD programma besproken

Martin van Elp — Sun, 11 Apr 2010 13:14:43 +0000

Mijn politiek voorkeur is geen groot geheim, en ik vind het wel aardig om eens de beknopte verkiezingspunten van de VVD door te lopen.

Bezuinigingen

* De VVD wil een kleinere staat met een kwart minder politici, halvering van het aantal ministers en veel minder ambtenaren. Dit levert 4 miljard euro op in 2015, oplopend naar ruim 6 miljard in 2020.
* De VVD wil uitgaven voor ontwikkelingssamenwerking en de afdracht aan de Europese Unie halveren. In 2015 bespaart dit 4,5 miljard euro belastinggeld, oplopend naar 5,5 miljard in 2020.
* De VVD wil de kansloze immigratie tot nul beperken en stoppen met inburgeringssubsidies. Immigranten moeten voor werk en niet voor de uitkering naar Nederland komen, dus de eerste tien jaar in Nederland krijgen zij geen uitkering. Dit levert 0,5 miljard euro op in 2015, oplopend naar een kleine 2 miljard in 2020.
* In de sociale zekerheid wordt de re-integratiebureaucratie beperkt en alleen écht jong gehandicapten krijgen een uitkering. De WW wordt korter, maar de eerste maanden hoger. Dit leidt in 2015 tot 4 miljard euro besparingen, oplopend tot 9 miljard in 2020.

Minder ministers en minder ambtenaren is een terugkerend punt natuurlijk. In mijn ogen is dat alleen mogelijk als de overheid ook daadwerkelijk minder gaat doen. De indruk dat je met het modewoord ‘efficiencyslagen’ miljarden kunt bezuinigen vind ik niet realistisch. Minder ambtenaren leidt te vaak tot de inhuur van ‘consultants’ en die zijn bepaald niet goedkoper.

Minder geld naar EU en ontwikkelingssamenwerking ben ik niet bijzonder enthousiast over. De bijdrage aan de EU zou inderdaad eerlijker kunnen, maar wat betreft ontwikkelingssamenwerking vind ik dat we ons aan internationale afspraken moeten houden. Dat anderen dat niet doen, is voor mij geen reden om het dan ook maar niet te doen. Afspraken maken en nakomen betaalt zich ook uit, en slimme inzet van ontwikkelingshulp kan het Nederlandse bedrijfsleven ook van profiteren

Ook ben ik niet enthousiast over de negatieve houding ten opzichte van immigranten. Ja, ik ben het er mee eens dat mensen hier niet voor een uitkering horen te komen. Ik vind daarentegen ook dat als je bijdraagt aan sociale verzekeringen, dat je er ook van hoort te profiteren als dat zo uitkomt. Onderzoek eens, zoals bij de AOW, of je rechten kunt opbouwen als immigrant en op basis daarvan uitkering krijgt. Tien jaar sowieso niets is mij te gortig, en lijkt mij oneerlijk ten opzichte van Nederlandse uitvreters.

Beperking van de sociale kant van de arbeidsmarkt (WW etc.) vereist in mijn ogen dat ook iets aan het ontslagrecht wordt gedaan. Als ik minder WW krijg, moet het een toekomstige werkgever ook gemakkelijker gemaakt worden om mij aan te nemen en te houden. Nu blokkeert het ontslagrecht het aannemen van personeel, want wanneer kun je pas weer van iemand af is maar de vraag. Alleen bezuinigen op WW en degenen die, soms enkel met mazzel, hun baan behouden ontzien, is onvoldoende: het ontslagrecht moet ook soepeler.

Investeringen

* De VVD investeert in veiligheid door méér blauw op straat: 3.500 agenten extra, ook op het platteland.
* De VVD investeert jaarlijks 500 miljoen euro in extra wegen en een forse uitbreiding van het spoorwegennet.
* De VVD investeert 2,5 miljard euro in de kwaliteit van het onderwijs waarmee deze een stevige impuls krijgt.

Zondermeer goede punten lijkt mij. Forse uitbreiding van het spoorwegennet lijkt mij in Nederland de aangewezen manier om woon-werk verkeer mogelijk te houden. Het Nederlandse net schijnt aan de capaciteitsgrenzen te zitten, dus uitbreiding van de infrastructuur is een uitermate verstandig plan. Daarnaast vind ik dat onderwijs erg belangrijk is om sociale verschillen te beperken. Waar sommigen denken dat je met kleptocratentaksen alles oplost, zal een verstandig mens erkennen dat de economie waarin wij leven capaciteiten beloont. Daar is geen progressieve belasting tegen opgewassen. Met dat gegeven moet je dus proberen de capaciteiten van iedereen te maximaliseren, want daarmee bereik je echte nivellering. Investeren in het onderwijs is daarvoor in mijn ogen een geschikt middel, en effectiever en socialer dan even een uitkering of toptarief optrekken.

Vernieuwingen

* Op basisscholen krijgen kinderen weer les in d’s en t’s, de kwaliteit van het vakonderwijs moet omhoog en de VVD wil meer academici voor de klas.
* De VVD kiest voor betaalbare zorg van betere kwaliteit en dichter bij huis.
* Werken en ondernemen moet weer lonen, daarom verlaagt de VVD de belastingen.

Zo beschreven houdt het nog niet veel in. In hoeverre deze wensen betaald kunnen worden vraag ik me af. Wel deel ik de mening dat als wij vinden dat de kwaliteit van het onderwijs en de zorg omhoog moet we in allerlei opzichten daar ook voor moeten willen betalen: meer investeren en betere arbeidsvoorwaarden voor onderwijzers en zorgverleners. Belastingverlaging zou in mijn ogen moeten kunnen, maar lijkt mij niet strikt nodig. Zeker niet als de hypotheekrenteaftrek bijvoorbeeld in stand blijft. Belastingverlaging in de laagste schijf zou ik wel interessant vinden om te proberen ook laaggeschoolden maximaal aan werk te helpen.

Wat wil de VVD niet?

* De VVD wil niet tornen aan de hypotheekrenteaftrek (de overdrachtsbelasting willen we wél aanpakken).
* De VVD wil direct stoppen met de kilometerheffing.
* De VVD wil de Bosbelasting (inkomensafhankelijke ouderenbelasting) afschaffen.

Het gedachtenexperiment dat ik altijd doe bij de hypotheekrenteaftrek is of je het zou invoeren als het er nog niet was: nee. Het verstoort de markt niet zozeer, maar het is wel een bizarre manier van rondpompen van geld. Ik zou het willen afschaffen, en niet omdat de rijken bevoordeeld worden (dat valt reuze mee), maar omdat het een ondoelmatig vreemd fiscaal vehikel is.

Zeker de spitsheffing was een interessante mogelijkheid om efficienter gebruik te gaan maken van het wegennet. Nu waren de Nederlandse ambities weer over de top, maar beter onderzoeken of er niet toch wat meer prijsdifferentiatie kan komen op de weg zou ik niet zo tegen willen zijn als de VVD nu. Ik zie meer kansen voor de economie, dan bedreigingen rond dit dossier.

Over de Bosbelasting heb ik niet echt een mening. Volgens mij heeft niemand daar echt onwijs veel pijn van, dus waarom die fiscalisering van de AOW er af moet zie ik niet zo. Zeker niet omdat die groep naar het nu lijkt eerder met pensioen heeft kunnen gaan dan toekomstige generaties.

Bankentaks levert geen geld op

Martin van Elp — Tue, 06 Apr 2010 16:52:01 +0000

Bankentaks in EU kan 50 miljard opleveren |

Klinkt mooi, maar zo werkt dat dus niet. Het is op zijn best herverdeling. Mogelijk gaat het ten koste van economische activiteit, en dat kost écht geld. In beginsel heb ik er geen mening over, maar we moeten uitkijken dat we gaan doen alsof belasting “geld oplevert”. Dat doet het maar zelden. Vaker kost het geld als marktimperfectie, en het is eigenlijk nooit meer dan een herverdeling van geld.