Drent in Rotterdam » socialisme

Is linkse politiek moeilijker te verkopen?

Martin van Elp — Sat, 19 Jun 2010 10:00:41 +0000

In reactie op: “Politieke wijsheden van neurowetenschappers en filosofen” door Michiel Mulder.

Interessante manier om politiek te benaderen. Wel rijst bij mij de vraag hoe bijvoorbeeld dat item van Netwerk over de koopkrachtgevolgen van het VVD-programma past in deze benadering. Over ‘angst activeren’ gesproken denk ik dan.

Ik ben geen filosoof noch neurowetenschapper, dus strikt binnen die domeinen kan ik de discussie niet aangaan: dat leg ik af. Wel spreekt er een Calimero gedachte uit: het linkse verhaal is intrinsiek goed, maar moeilijk(er) te begrijpen.

Daar zitten twee dimensies aan. Ten eerste vind ik die benadering niet verstandig, omdat je daarmee elk falen kunt vergoelijken met de uitleg dat de goede boodschap niet goed overkomt. Het gevaar daarvan is dat je minder geneigd bent om te kijken of jouw verhaal inhoudelijk sluitend is, en sneller naar cosmetische oplossingen gaat zoeken.

Ten tweede vind ik de allegorie van Plato wel illustratief. Waarom zouden de grotbewoners een boodschap hebben aan de ‘echte werkelijkheid’ als dat nooit ‘hun werkelijkheid’ zal zijn? Ook roept deze allegorie in deze context een verheven beeld op: links weet hoe de wereld echt in elkaar zit, en zagen die verdomde grotbewoners dat nou ook maar. In andere woorden neigt een en ander naar meritocratie, en of je dat nou moet willen.

Voor een maand: Drent in China

Martin van Elp — Sun, 12 Jul 2009 14:44:38 +0000

Vanaf 11 juli zit ik tot en met 4 augustus in China. En ik heb nu al het een en ander geleerd. Zo is vanaf Düsseldorf via Parijs naar Shanghai een enorm eind reizen. Daarnaast is Shanghai inderdaad snikheet zoals de reisgidsen beloven. De stad Shanghai hangt hier behoorlijk vol met neon-verlichting, maar als ik mijn reisgenoot Mark (Slomp) mag geloven is Hong Kong nog veel heftiger: ik ga het zien. Taxi-ritjes zijn ook onvoorstelbaar goedkoop, maar het is toch telkens afwachten of de taxi-chauffeur snapt waar je heen wilt; tot nog toe gaat dat goed.

In het kader van educatief leerde ik over het bestaan van een zekere Henk Sneevliet die namens de Comintern aanwezig was bij de oprichting van de Communistische Partij van China (bij deze oprichting was Mao ook aanwezig). Hier was in het gebouw waar het CPC oprichtingscongres werd gehouden een tijdelijke tentoonstelling aan deze Nederlander gewijd, maar ik had nog nooit van hem gehoord…

SP is hypocriet en niet eerlijk

Martin van Elp — Wed, 20 May 2009 10:34:36 +0000

nu.nl: SP waarschuwt voor volgende economische crisis

SP-lijsttrekker Dennis de Jong is aan het woord in een interview met NU.nl. Tijd om eens wat inhoudelijk commentaar te geven op de eurosceptische SP.

Als er niet structurele veranderingen aan de Europese interne markt worden doorgevoerd is het wachten op de volgende crisis. (…) Als de banken worden opgelapt en het vervolgens daarbij blijft gaat het vroeg of laat op dezelfde manier mis.

Open deur natuurlijk. Als je niks verandert zal het in de toekomst ook zo gaan. Maar de SP zou dan ook eens moeten aangeven wat er intrinsiek mis is met een crisis om de zoveel tijd. Blanchard, tegenwoordig hoofdeconoom van het IMF, toonde al eens aan dat economische bubbels rationeel kunnen zijn: link. Het blijkt ook dat bouwen met het eind van een economische opgang in zicht gewoon rationeel is: link. Dit soort dingen horen bij een vrije markteconomie, en je merkt gewoon dat de SP via een achterdeur van dit marktdenken af wil. Dat mogen ze, maar dan moeten ze ook nadrukkelijk aangeven ten koste van welke vrijheden dat zal gaan.

Volgens De Jong worden bedrijven binnen de Europese Unie steeds groter en gevaarlijk machtig. “Brussel heeft te maken met 12.000 lobbyisten. Die mensen zijn er niet voor de belangen van burgers, maar van industrieën en multinationals.”

Dat klopt helemaal, maar er werken ook een stuk of wat volksvertegenwoordigers en ondersteunende staf in Brussel. Daarnaast zijn de belangen van industrieën en multinationals niet per se tegengesteld aan die van de burgers. Burgers werken bij deze bedrijven, doen bij deze bedrijven hun inkopen en vaak is hun pensioen voor een belangrijk deel belegd in deze bedrijven. Die lobbyisten werken indirect meer voor de burger dan de SP ons wil doen geloven.

De Jong dringt aan op een uitgebreide discussie over democratisering van de economie. Hierin moet meer ruimte zijn voor vakbonden en werknemers. “Nu zijn de banken gered met het belastinggeld van de mensen. Over een aantal jaar krijgt de rest van de economie een klap, omdat het systeem niet klopt.”

Ik denk dat de SP hier in zoverre een punt heeft dat het interessant is te onderzoeken wat de Code-Tabaksblat ons gebracht heeft. Met die code werden de aandeelhouders aanmerkelijk belangrijker en het is misschien niet vreemd om te kijken of andere stakeholders ook niet een prominentere positie horen te krijgen in corporate governance.

We moeten toe naar een maatschappij waarbij het om iedereen gaat. Anders klapt de economie zo weer in elkaar.

En als ik zeg dat de economie nu al om iedereen draait? Het is in niemands belang dat mensen massaal werkloos worden, dat is een enorm verlies aan welvaart; ook voor degenen die hun werk houden. En daarnaast moet er ook niet overdreven worden. De economie is niet in elkaar geklapt. Het beste argument daarvoor is: kijk naar buiten, loop over straat, zo veel slechter gaat het heus niet ten opzichte van een jaar geleden. Het is net alsof wij moeten geloven dat we zullen terugkeren naar de jaren ‘30 met enorme armoede en meer narigheid. Dat is onzin, vindt ook professor Maarten van Rossem: link.

Uit het uitgebreidere interview wil ik nog deze quote halen:

Is het normaal dat we elk jaar 4,5 miljard bij Brussel in de pot gooien en daarmee de grootste betaler zijn? 250 euro per Nederlander. En wat krijgen we daarvoor terug?

Ik mag gecorrigeerd worden, maar ik vind dit hypocriet. De SP staat vooraan als hogere inkomens binnen Nederland meer belast moeten worden. Wat krijgen hoge inkomens in Nederland daar voor terug? Maar als wij als rijken, ook voor Europese begrippen, meer aan Brussel afdragen wil de SP niet thuis geven. Dan is het opeens prima om de eigen Nederlandse zakken te vullen en de minderbedeelden te laten creperen. In mijn ogen houdt de SP er een dubbele moraal op na.

Spoedcursus economische crisis

Martin van Elp — Thu, 30 Apr 2009 16:40:16 +0000

In een paar woorden is deze crisis natuurlijk niet uit te leggen, maar een eerste aanzet geeft deze cartoon, die al enige tijd geleden in de Wall Street Journal verscheen, wel.

Een andere bekende uitleg die op het net circuleert is The Subprime Primer: link.

Kortom: een aantal mensen hebben er een puinhoop van gemaakt door risico’s, en daarmee rendementen, veel te rooskleurig voor te spiegelen. Daardoor hebben ontelbaar veel andere mensen verkeerde investeringsbeslissingen genomen wat in gewone mensentaal zoveel betekent als dat er geld is weggegooid.

Zijn we dus toe aan een stevige dosis socialisme om iedereen weer met de voeten aan de grond te krijgen? Weg met de inkomensverschillen, niks geen bonussen en gewoon een baan krijgen ook al heb je niks te doen in die baan. Onze premier meende onder zijn collega christen-democraten van niet: link.

‘Het is fout te denken dat een sterkere staat de oplossing is. Socialisten die dat zeggen, zijn vergeten waar dat toe leidt,’ zei premier Jan Peter Balkenende (CDA) in Warschau bij het grootste verkiezingscongres van de Europese christendemocratische partij ooit.

Nu zou ik niet zo ver willen gaan om maar gelijk te gaan waarschuwen voor het rode gevaar. Wat voor mij wel van belang is te wijzen op de zeer belangrijke ‘ceteris paribus‘-aanname uit de economie. Mensen kijken op dit moment te veel naar wat ze hadden op de top van de bubbel. Maar dat is niet eerlijk. Als je kwaad bent op bankiers en verzekeraars dat ze jou een bubbel hebben aangedaan moet je ook eerlijk zijn. Zo rijk als je tijdens de bubbel leek, ben je in het echt nooit geweest. Zou je het kapitalisme in het geheel opzij zetten dan moet je nog realistischer zijn. Het is heel waarschijnlijk dat we dan niet eens bij benadering zo rijk geweest zouden zijn als nu, zelfs nadat de boel ingeklapt is.

Lucas merkte ten aanzien van perfecte stabilisatie van de economie, een planeconomie zou daar een extreme vorm van zijn, op dat wanneer laissez-faire ook maar een beetje extra groei oplevert dat al heel snel zulke welvaartsverbetering oplevert dat enige volatiliteit al gauw verkozen moet worden boven perfecte stabilisatie. Niet dat ik dat resultaat hier een-op-een toe mag passen, maar de ratio is ook hier steekhoudend. Je kunt wel heel afkeurend staan tegenover al die toffe figuren in té dure pakken die in jouw ogen te veel geld kregen voor het wegmaken van geld, maar zo werkt het natuurlijk niet. Hun werk (of dat van hun voorgangers om mijn part) heeft ons wel de huidige welvaart gebracht. Een welvaartsniveau waarvan het maar de vraag is of dat zonder het nemen van risico’s bereikt was.

Meer gelijkheid is prima en nastrevenswaardig. Blunders van deze proportie zijn fout en moeten we voorkomen. Maar om de hele economie opeens naar aanleiding van deze gebeurtenissen veel strakker te gaan aanlijnen lijkt mij niet verstandig. Allen gelijk is prima, maar niet als dat allen arm betekent.